Solenis + NCH:<br />Razem naprzód
NCH jest teraz częścią Solenis
Zamknij 686C6711-FB74-47F4-AFEE-14D0F9C09B39

W instalacji wodnej mojego budynku wykryto bakterie Legionella: Co teraz?

Autor: Light Industrial Solutions for Water Treatment | czwartek, 25 lipca 2019 | Czas czytania: 6 min

Wykryliśmy bakterie Legionella w jednej lub kilku instalacjach wodnych w budynku… Co musimy teraz zrobić?

To prawdopodobnie drugie najczęściej zadawane pytanie, ustępujące jedynie pytaniu: „Czy muszę badać swoje instalacje wodne pod kątem obecności bakterii Legionella?”  Często pytanie to stawiane jest w ten sposób:

„Niedawno przeprowadziliśmy badania na obecność bakterii Legionella w instalacjach wodnych naszego budynku i uzyskaliśmy co najmniej jeden wynik dodatni.  Co powinniśmy z tym zrobić?”

Prosta odpowiedź brzmi: „Należy przestrzegać planu zarządzania wodą (WMP).”  W rzeczywistości jednak często zdarza się, że w obiektach błędnie decyduje się na pobranie próbek w celu wykrycia Legionelli jeszcze przed opracowaniem planu WMP zawierającego odpowiednie procedury reagowania na wyniki dodatnie takich badań.

Aby właściwie odpowiedzieć na pytanie „Co dalej?”, musimy podzielić nasze odpowiedzi tak, by odnosiły się do dwóch szerokich kategorii systemów wodnych: systemy wody pitnej i niepitnej. Następnie musimy dalej dostosować nasze indywidualnie opracowane rozwiązania do warunków placówek ochrony zdrowia lub środowisk spoza tego sektora.

Protokoły reagowania: woda pitna a woda niepitna

Woda pitna (tj. woda użytkowa) to woda, którą ludzie spożywają lub z którą mają kontakt. To woda, którą pijemy, w której się kąpiemy, której używamy do gotowania itp. Zazwyczaj procedura reagowania bez wyłączania z użytku, opracowana dla dowolnego systemu wody pitnej lub użytkowej, musi być zgodna z wymogami dotyczącymi środków dezynfekujących, metod oraz ograniczeń określonymi przez EPA w ustawie o bezpieczeństwie wody pitnej (Safe Drinking Water Act – SDWA). W przeciwnym razie należy wyłączyć daną instalację wody użytkowej z eksploatacji na czas wprowadzania środków zaradczych.

Woda niezdatna do picia to natomiast woda, która nie nadaje się do spożycia przez ludzi (na przykład w warunkach przemysłowych), a czasami może nawet nie nadawać się do kontaktu z ludźmi. Określenie „niezdatne do picia” oznacza:

  • Woda użytkowa do kotłów i wież chłodniczych
  • Woda do fontann dekoracyjnych i ozdobnych
  • Woda z odzysku
  • Ścieki surowe
  • Woda tnąca
  • Woda obiegowa
  • Woda do irygacji
  • Woda przeciwpożarowa
  • i wiele więcej

Protokoły reagowania w przypadku wody niezdatnej do picia są często uzależnione od specyfiki danego systemu. Zazwyczaj możliwe jest wyłączenie systemu z eksploatacji; często połączone z gruntownym czyszczeniem, dezynfekcją oraz dozowaniem środków chemicznych. Systemy wody technologicznej w zakładach produkcyjnych, obiektach branży spożywczej i napojów, na liniach farmaceutycznych itp. mogą wiązać się ze specyficznymi ograniczeniami w zakresie stosowanych metod dezynfekcji i dlatego wymagają indywidualnej oceny – przeprowadzanej oddzielnie dla każdej linii produkcyjnej.

Istnieją też takie źródła wody, jak baseny pływackie, wanny z hydromasażem, wyposażenie spa oraz baseny do hydroterapii, w których woda jest bezpieczna w bezpośrednim kontakcie fizycznym, lecz nie nadaje się do picia, ponieważ nie spełnia w pełni wszystkich wymogów ustawy EPA SDWA. Systemy wodne tego typu są zazwyczaj wyłączane z eksploatacji na czas prowadzenia działań związanych z remediacją i dezynfekcją.

Bez ustalonego wcześniej protokołu reagowania, będącego istotnym elementem kompleksowego planu zarządzania wodą WMP, określenie, kiedy i w jaki sposób reagować na wykryte w próbkach środowiskowych bakterie Legionella, nie jest ani proste, ani oczywiste. O ile w przypadku instalacji wody nieprzeznaczonej do spożycia – takich jak wieże chłodnicze, wanny z hydromasażem czy ozdobne fontanny – procedury reagowania są zazwyczaj ustalane w oparciu o kryteria ilościowe (określona liczba jednostek tworzących kolonie Legionella), o tyle w przypadku instalacji wody pitnej (użytkowej) sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Wyniki badań próbek wody pitnej wskazujące na obecność Legionella wymagają oceny jakościowej, a nie ilościowej, z uwzględnieniem szeregu czynników, do których należą między innymi:

  • Trendy porównywane z poprzednimi wynikami próbek
  • Niedawne przerwy w dostawie wody użytkowej, wewnętrzne lub zewnętrzne, bądź roboty budowlane
  • Zakres kolonizacji określony na podstawie odsetka wyników dodatnich w stosunku do liczby pobranych próbek oraz miejsc w budynku, w których je pobrano
  • Ocena przydatności punktów poboru próbek oraz liczby pobranych próbek, a także tego, czy są one reprezentatywne i odzwierciedlają stan instalacji wodociągowej w budynku
  • Wyniki badań próbek pobranych przed przepłukaniem (pierwszy pobór) oraz po przepłukaniu (jeśli takie pobrano)
  • Wyniki badań próbek wody w porównaniu z wynikami badań wymazów, jeśli zostały pobrane
  • Jaki gatunek bakterii Legionella został wykryty? Jeśli to L. pneumophila, to do której grupy serologicznej należy?
  • Zalety ciepłej i zimnej wody użytkowej
  • Odczyty temperatury i/lub poziomu środka dezynfekującego, które mogły wpłynąć na wyniki analizy próbek
  • Lokalizacja (bliższa, środkowa, dalsza) punktów poboru próbek
  • Charakterystyka budynku (np. wielkość, wiek, złożoność, recyrkulacja, stagnacja i/lub historia instalacji wodociągowej)
  • Prawdopodobieństwo wytworzenia aerozolu w punkcie poboru próbek
  • Podatność użytkowników budynków na oportunistyczne patogeny przenoszone przez wodę

Ocena wszystkich tych czynników jest niezbędna do ustalenia, kiedy i w jaki sposób reagować na wynik wskazujący na zanieczyszczenie próbki wody pitnej.

Placówki ochrony zdrowia oraz obiekty spoza sektora ochrony zdrowia

Trzy główne różnice między placówkami ochrony zdrowia (np. szpitalami, domami opieki, placówkami oferującymi mieszkalnictwo wspomagane itp.) a obiektami spoza tego sektora (komercyjnymi budynkami biurowymi, uczelniami, zakładami przemysłowymi i produkcyjnymi oraz obiektami z branży hotelarskiej i turystycznej) to:

  1. Podatność użytkowników (gospodarzy) na oportunistyczne patogeny przenoszone przez wodę: W placówkach opieki zdrowotnej przebywają zwykle osoby starsze i/lub o obniżonej odporności – obie te grupy uznawane są za grupy wysokiego ryzyka.  Ze względu na podatność osób przebywających w takich obiektach, wiele placówek opieki zdrowotnej ma bardziej rygorystyczne podejście do wyników wskazujących na obecność bakterii Legionella w próbkach wody pobranych na terenie obiektu, a zatem należy w ich przypadku odpowiednio dostosować limity kontrolne oraz procedury reagowania.
  2. Nadzór kliniczny: placówki opieki zdrowotnej mogą wykorzystać możliwości nadzoru klinicznego (nad pacjentami), polegającego na proaktywnym i systematycznym badaniu pacjentów pod kątem zapalenia płuc związanego z opieką zdrowotną.  Umożliwia to dodatkową weryfikację, korelację lub porównanie izolatów klinicznych i środowiskowych – nie ma takiej możliwości w przypadku środowisk spoza sektora opieki zdrowotnej.
  3. Wymogi akredytacyjne / organów właściwych (AHJ): placówki ochrony zdrowia muszą przestrzegać zasad i przepisów ustanowionych przez organy akredytujące, a także wytycznych i komunikatów stanowych oraz lokalnych organów ds. zdrowia, które znacznie wykraczają poza wymogi obowiązujące podmioty spoza sektora ochrony zdrowia.

Aby uzyskać pomoc w zakresie kontroli ryzyka występowania patogenów przenoszonych przez wodę w budynkach, planów zarządzania wodą i pobierania próbek, ocen ryzyka, pobierania próbek przez akredytowane laboratoria zewnętrzne, audytów, dezynfekcji uzupełniającej i awaryjnej albo konsultacji lub aby zadać jakiekolwiek pytania, skontaktuj się z nami już dziś.